حضور سرکار خانم دکتر سولماز عابدین زاده (عضو هیئت علمی، پژوهشگر مرکز تحقیقات غدد و متابولیسم) در بیست‌ونهمین اجلاسیه بین المللی کمیته کدکس روغن‌ها و چربی‌ها (CCFO29)

Codex Alimentarius مجموعه‌ای از استانداردها، دستورالعمل‌ها و کدهای بین‌المللی در حوزه ایمنی و کیفیت مواد غذایی است که با همکاری سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد (FAO) و سازمان جهانی بهداشت (WHO) تدوین می‌شود. کمیته کدکس روغن‌ها و چربی‌ها (CCFO) یکی از کمیته‌های تخصصی این مجموعه است که به تدوین و بازنگری استانداردهای مرتبط با انواع روغن‌ها و چربی‌های خوراکی می‌پردازد؛ موضوعی که علاوه بر ابعاد تجاری، تأثیر مستقیمی بر سلامت تغذیه‌ای جامعه دارد. بیست‌ونهمین اجلاس این کمیته (CCFO29) با حضور نمایندگان کشورهای عضو، سازمان‌های بین‌المللی و نهادهای تخصصی، در تاریخ ۹ تا ۱۳ فوریه ۲۰۲۶ در شهر کوالالامپور مالزی برگزار شد. در این اجلاس، موضوعات مهمی از جمله محدودیت اسیدهای چرب ترانس، شاخص‌های کیفی برای اصالت‌سنجی روغن‌ها (به‌ویژه روغن زیتون) و بررسی ویژگی‌های روغن‌های خوراکی نوظهور مورد بحث قرار گرفت. با توجه به نقش تعیین‌کننده ترکیب اسیدهای چرب در بروز و پیشگیری از بیماری‌های غیرواگیر، به‌ویژه اختلالات متابولیک و قلبی–عروقی، مباحث مطرح‌شده در این کمیته ارتباط مستقیمی با حوزه‌های پژوهشی مرکز تحقیقات غدد و متابولیسم دارد. در همین راستا، حضور عضو هیئت علمی این مرکز در ترکیب هیئت کشور ایران، فرصتی برای طرح دیدگاه‌های علمی مبتنی بر شواهد در حوزه تغذیه و سلامت متابولیک در فرآیندهای تصمیم‌سازی بین‌المللی فراهم نمود. هیئت کشور ایران با مشارکت نمایندگان سازمان ملی استاندارد، سازمان غذا و دارو، بخش دانشگاهی و صنعت روغن‌های خوراکی، حضوری فعال و اثرگذار در مباحث تخصصی اجلاس داشت. در این چارچوب، پیشنهاد ایران در خصوص بازنگری محدوده اسید استئاریک در روغن آفتابگردان با اولئیک بالا در استاندارد کدکس روغن های خوراکی (CXS 210-1999) ارائه گردید. این پیشنهاد با هدف هم‌راستاسازی استانداردهای بین‌المللی با شواهد علمی و واقعیت‌های تولید و تجارت، کاهش موانع غیرضروری تجاری و جلوگیری از رد محصولات سالم و منطبق با ویژگی‌های طبیعی روغن‌ها مطرح شد. این پیشنهاد پس از بحث‌های فنی در اجلاس، مورد توجه و حمایت دبیرخانه کدکس و رئیس جلسه قرار گرفت و بسیاری از کشورها نیز از آن پشتیبانی کردند. در نهایت، کمیته با پیگیری موضوع از طریق مکاتبه رسمی (Circular Letter) جهت نظرسنجی و جمع‌آوری داده‌های بیشتر از کشورهای عضو (به عنوان سریع ترین فرآیند ممکن) موافقت نمود که نشان‌دهنده اهمیت علمی و اجرایی این موضوع در سطح بین‌المللی است. این موفقیت حاصل تعامل مؤثر میان بخش‌های علمی، اجرایی و صنعتی کشور بوده و گامی مهم در جهت ارتقای نقش کشور در تدوین استانداردهای بین‌المللی مواد غذایی و تقویت رویکردهای مبتنی بر شواهد در حوزه تغذیه و سلامت به‌شمار می‌رود.